Τα τελευταία χρόνια τα λεγόμενα “super shoes” έχουν αλλάξει σημαντικά το αγωνιστικό και προπονητικό τρέξιμο. Πρόκειται για παπούτσια με πλάκα από ανθρακονήματα (carbon plate), πολύ ελαστικό αφρό και μεγάλη σόλα, τα οποία βελτιώνουν την οικονομία τρεξίματος και βοηθούν τον δρομέα να τρέχει πιο γρήγορα με μικρότερη ενεργειακή δαπάνη. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Ιταλό αθλητίατρο Luca Piazza, η συστηματική χρήση τους μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα εμφάνισης ορισμένων τραυματισμών λόγω των αλλαγών που προκαλούν στη βιομηχανική του τρεξίματος.
Ένας από τους πιο συχνούς τραυματισμούς είναι η τενοντοπάθεια του Αχιλλείου τένοντα. Η αυξημένη ακαμψία του παπουτσιού και οι μεγαλύτερες ταχύτητες που αναπτύσσει ο δρομέας αυξάνουν την επιβάρυνση στον τένοντα, προκαλώντας πόνο και δυσκαμψία, ιδιαίτερα το πρωί ή μετά από έντονες προπονήσεις.
Συχνή είναι επίσης η πελματιαία απονευρωσίτιδα. Η αλλαγή στον τρόπο στήριξης του ποδιού και η διαφορετική κατανομή των φορτίων μπορούν να επιβαρύνουν την πελματιαία περιτονία, οδηγώντας σε πόνο στη φτέρνα και δυσκολία στα πρώτα βήματα μετά την ανάπαυση.
Ο Luca Piazza αναφέρεται επίσης στα κατάγματα κόπωσης και γενικότερα στα οστικά stress injuries. Τα super shoes αλλάζουν τον τρόπο με τον οποίο μεταφέρονται οι δυνάμεις στο πόδι και ενδέχεται να αυξήσουν τη φόρτιση σε περιοχές όπως τα μετατάρσια, το σκαφοειδές και η κνήμη. Αυτό είναι πιο πιθανό όταν ο δρομέας αυξάνει απότομα την ένταση ή τη συχνότητα χρήσης τους.
Ένα ακόμη συχνό πρόβλημα είναι ο πόνος στο γόνατο και ιδιαίτερα το σύνδρομο επιγονατιδομηριαίου πόνου. Παρότι τα super shoes μειώνουν την επιβάρυνση στο πέλμα και στην ποδοκνημική, μέρος των φορτίων μεταφέρεται ψηλότερα, προς το γόνατο και το ισχίο, δημιουργώντας νέες μηχανικές απαιτήσεις.
Τέλος, η υπερβολική χρήση αυτών των παπουτσιών μπορεί να οδηγήσει σε σχετική αποδυνάμωση των μικρών μυών του πέλματος και της γάμπας. Επειδή το παπούτσι προσφέρει μεγάλη υποστήριξη και επιστροφή ενέργειας, το μυϊκό σύστημα δουλεύει διαφορετικά και πολλές φορές λιγότερο ενεργά. Αυτό μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο τραυματισμού όταν ο δρομέας επιστρέφει σε πιο κλασικά παπούτσια.
Σύμφωνα με τον Luca Piazza, τα super shoes αποτελούν ένα εξαιρετικό εργαλείο βελτίωσης της απόδοσης, αλλά δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται σε όλες τις προπονήσεις. Η χρήση τους χρειάζεται σταδιακή προσαρμογή, σωστή εναλλαγή με παραδοσιακά trainers και παράλληλη ενδυνάμωση του πέλματος, της γάμπας και του κάτω άκρου γενικότερα. Με αυτόν τον τρόπο ο δρομέας μπορεί να απολαμβάνει τα εργονομικά και αγωνιστικά οφέλη των super shoes μειώνοντας ταυτόχρονα τον κίνδυνο τραυματισμών.
Βιβλιογραφία
- Barnes KR, Kilding AE. A randomized crossover study investigating the running economy of highly-trained male and female distance runners in marathon racing shoes. Sports Medicine, 2019.
- Hoogkamer W, Kipp S, Frank JH et al. A comparison of the energetic cost of running in marathon racing shoes. Sports Medicine, 2018.
- Ortega JA, Healey LA, Hoogkamer W. Effects of super shoes on performance and injury risk in distance runners. Current Sports Medicine Reports, 2021.
- Willwacher S, König M, Potthast W, Brüggemann GP. Does specific footwear facilitate energy storage and return at the ankle and knee joints in running? Journal of Applied Biomechanics, 2014.
- Healey LA, Hoogkamer W. Longitudinal effects of highly cushioned shoes on running biomechanics and injury potential. Journal of Sports Sciences, 2022.
- Piazza L. Ιατρικές και βιομηχανικές αναλύσεις σχετικά με τη χρήση carbon shoes σε δρομείς αντοχής και μεσαίων αποστάσεων.
- RunRepeat – What Makes a Running Shoe Faster?
- SELF – Super Shoes for Everyday Running?
- Powers Health – Super Shoes Might Increase Risk of Running Injuries